مصاحبه خبرگزاری آپا با دیمیتری ماریاسین، معاون دبیر اجرایی کمیسیون اقتصادی سازمان ملل متحد برای اروپا (UNECE)
در حال حاضر تمرکز خود را بر کریدور مرکزی، که برای جمهوری آذربایجان، کشورهای آسیای مرکزی و بسیاری از کشورهای شریک در اروپا اولویت دارد، معطوف کردهایم
شما در سخنرانی خود در چارچوب هفته اقلیمی باکو اعلام کردید که توسعه کریدور مرکزی بهعنوان یک «کریدور سبز» فرصت مهمی برای جمهوری آذربایجان ایجاد میکند . کمیسیون اقتصادی سازمان ملل متحد برای اروپا چه نوع حمایت فنی و نهادی میتواند در این زمینه ارائه دهد؟
-کمیسیون اقتصادی سازمان ملل متحد برای اروپا سالهاست در زمینه حملونقل و تجارت فعالیت میکند. در این چارچوب، ما از کشورهای منطقه در توسعه کریدورهای حملونقل کارآمد، مؤثر، سبز و دیجیتالیشده حمایت میکنیم. ما از کشورها در توسعه تمامی مسیرهای کریدورها نیز پشتیبانی میکنیم.
در مورد کریدورهایی که آسیا را به اروپا متصل میکنند، مسیرهای شمالی، میانی و جنوبی مطرح هستند. در حال حاضر در باکو، تمرکز خود را بر مسیر حملونقل بینالمللی ترانسخزر ـ کریدور میانی ـ معطوف کردهایم که برای جمهوری آذربایجان، کشورهای آسیای مرکزی و بسیاری از کشورهای شریک در اروپا یک اولویت محسوب میشود.
تمرکز اصلی بر تضمین فعالیت بدونمانعِ این کریدور مطابق با هنجارها و استانداردهای سازمان ملل، دستیابی به سازگاری و قابلیت تعاملپذیری راهکارهای دیجیتال، و کاهش زمانهای حملونقل است.
هنگام طراحی زیرساختها باید «سبزسازی» و کربنزدایی آنها نیز در نظر گرفته شود. این موضوع برای نخستین بار حدود دو سال پیش، در جریان برگزاری کاپ ۲۹ در باکو، مورد بحث قرار گرفت. از آن زمان، در چارچوب فعالیتهای گروه کاری UNECE در زمینه روندها و اقتصاد حملونقل، تحت ریاست ترکیه، بحثهای دقیقتری را درباره الزامات لازم برای کربنزدایی و «سبزسازی» کریدورها آغاز کردهایم. امیدواریم کاپ ۳۱ که در آنتالیا برگزار خواهد شد، فرصتی برای ادامه این روند باشد.
باید برای جلوگیری از کمعمق شدن دریای خزر اقداماتی انجام شود
به نظر شما، برای این منظور نخستین کاری که باید انجام داد چیست؟
-نخست اینکه، برای کاهش زمان انتظار کامیونهای باربری در مرزها، به عملیات کارآمدتر و دیجیتالیشده نیاز داریم.
دوم اینکه، باید لجستیک را بهینه کنیم. از این طریق میتوان هم مدت زمان حملونقل و هم انتشار آلایندهها در زمان انتظار را کاهش داد. برای این منظور میتوان از هوش مصنوعی و سایر ابزارهای دیجیتال استفاده کرد.
سوم اینکه، باید اطمینان حاصل کنیم که این کریدور در برابر پیامدهای تغییرات اقلیمی و بلایای مختلف مقاوم باشد. این موارد شامل طیف گستردهای از خطرات، از خشکسالی و گرمای شدید گرفته تا سیلابهای ناگهانی است که میتوانند فعالیت راهآهن یا جادهها را مختل کنند. البته، موضوع بسیار مهم کاهش سطح آب دریای خزر نیز مطرح است که خود نیز به پدیدههای اقلیمی بسیار حساس است.
بنابراین، دستور کار گستردهای از وسایل نقلیه و زیرساختهای بندری گرفته تا عملیات لجستیک بینوجهی و طراحی جادهها پیش روی ما قرار دارد. در عین حال، باید برای جلوگیری از کمعمق شدن دریای خزر نیز اقدامات لازم انجام شود.
ما از پنج کشور آسیای مرکزی و جمهوری آذربایجان در زمینه بهبود ارتباطات تجاری و حملونقل حمایت میکنیم
شما به موضوع دریای خزر اشاره کردید. پروژههایی که کمیسیون اقتصادی سازمان ملل متحد برای اروپا در منطقه دریای خزر، بهویژه در همکاری با جمهوری آذربایجان، اجرا کرده یا در دست برنامهریزی دارد، کداماند و این پروژهها چگونه میتوانند به توسعه حملونقل، لجستیک و ارتباطات منطقهای از طریق دریای خزر کمک کنند؟
نقشه راه دیجیتالیسازی کریدور ترانسخزر سند بسیار مهمی است. این سند در سال ۲۰۲۳ در اجلاس برنامه ویژه سازمان ملل متحد برای اقتصادهای آسیای مرکزی(SPECA) برگزار شده در باکو، به تصویب رسید.
برنامه ویژه سازمان ملل متحد برای اقتصادهای آسیای مرکزی برنامهای است که بهصورت مشترک توسط کمیسیون اقتصادی سازمان ملل متحد برای اروپا، برنامه ویژه سازمان ملل متحد برای اقتصادهای آسیای مرکزی و کمیسیون اقتصادی و اجتماعی سازمان ملل متحد برای آسیا و اقیانوسیه (UNESCAP)، که کمیسیون منطقهای همکار ماست، اجرا میشود. ما از پنج کشور آسیای مرکزی و جمهوری آذربایجان در زمینه بهبود ارتباطات تجاری و حملونقل حمایت میکنیم.
این نقشه راه، اقدامات مشخصی را در زمینه دیجیتالیسازی کنوانسیونهای سازمان ملل متحد که زیربنای حملونقل را تشکیل میدهند و همچنین تدوین هنجارها و استانداردهای جدیدی که به کاهش زمان عبور از کریدور کمک خواهند کرد، پیشبینی میکند.
برای مثال، در حال حاضر کارهایی در زمینه جدیدترین کنوانسیون ما، یعنی «حقوق متحد راهآهن»، در حال انجام است. همچنین در نظر است که در این کریدور از استانداردهای سازمان ملل متحد، یعنی استانداردهای UN/CEFACT، برای استفاده بازرگانان استفاده شود.
در حال حاضر مذاکراتی پیرامون هر سه حوزه در جریان است و امیدواریم که این فعالیتها از طریق «صندوق امانی چندجانبه SPECA» که بهتازگی تأسیس شده است، مورد حمایت قرار گیرند. جمهوری آذربایجان، همراه با ازبکستان و ترکیه، سهم مالی قابلتوجهی در این صندوق اختصاص داده است.
UNECE پتانسیل مناطق قرهباغ و زنگزور شرقی جمهوری آذربایجان، بهویژه در زمینه توسعه حملونقل، لجستیک و ارتباطات منطقهای در چارچوب کریدور میانی، را چگونه ارزیابی میکند؟
ما گفتوگوها را با مقامهای جمهوری آذربایجان و ارمنستان، همچنین با ترکیه، درباره ابتکار تریپ آغاز میکنیم. این یکی از مسیرها در چارچوب کریدور میانی است. همانطور که اشاره کردم، ما از توسعه همه مسیرها حمایت میکنیم تا حد امکان مسیرهای متعددی ایجاد شود که مکمل یکدیگر باشند. یکی از این مسیرها نیز میتواند به بهبود همکاریهای منطقهای و تجارت منجر شود. ما آمادهایم از همه کشورهای منطقه، از جمله با استفاده از ابزارهای دیجیتالی که پیشتر به آنها اشاره کردم، در توسعه این مسیر حمایت کنیم.
همزمان، ما همه کشورهای منطقه را تشویق میکنیم به کنوانسیون AGTC کمیسیون اقتصادی سازمان ملل متحد برای اروپا بپیوندند. این کنوانسیون استانداردهایی را برای توسعه زیرساختها در امتداد کریدورها تعیین میکند.
بسته به نتایج گفتوگوها میان کشورها، اقدامات بیشتری که باید در این زمینه انجام شود، هنوز در پیش است. به نظر من، در وهله نخست، این موضوعی است که باید در چارچوب گفتوگوهای دوجانبه میان جمهوری آذربایجان و ارمنستان و همچنین سایر کشورهای همسایه مورد بررسی قرار گیرد.
اگر کشورها برای تدوین راهحلهای مشخص بهمنظور آغاز به کار تریپ به حمایت سازمان ملل متحد نیاز داشته باشند، ما با کمال میل آماده کمک هستیم.
ما همچنان از «گفتگوی آب و اقلیم باکو» که در جریان نشست کاپ ۲۹ پایهگذاری شد، حمایت میکنیم
آخرین سؤال من به نقش فعال جمهوری آذربایجان در دیپلماسی اقلیمی مربوط میشود. جمهوری آذربایجان پس از میزبانی کاپ ۲۹ همچنان به ایفای نقش فعال خود در دستورکار اقلیمی ادامه میدهد. UNECE چگونه از ظرفیت جمهوری آذربایجان در زمینه انرژیهای تجدیدپذیر، «انرژی سبز» و گذار انرژی حمایت میکند؟ آیا پروژههای جدید UNECE در ارتباط با جمهوری آذربایجان در این زمینهها برنامهریزی شده است؟
ما به همکاری در زمینه سیاستگذاری و ارائه مشاورههای کارشناسی ادامه میدهیم. جمهوری آذربایجان در فعالیتهای کمیته انرژی پایدار UNECE و گروههای کارشناسی مرتبط با آن مشارکت دارد. ما از دانش و تجربه ارزشمند این کشور بهره میبریم و در عین حال، جمهوری آذربایجان نیز میتواند در بستر UNECE از تجربیات سایر کشورها استفاده کند. بنابراین، در وهله نخست، صحبت از تبادل دانش و گفتوگوی کارشناسی است.
دوم، ما علاقهمندیم موضوع کاهش انتشار گاز متان در بخش نفت و گاز را مورد بحث و بررسی قرار دهیم. این موضوع همچنین یکی از اولویتهای مطرح برای کاپ آینده است. در عین حال، این حوزه میتواند تداومبخشِ اقداماتِ صورتگرفته در نشست COP29 با محوریتِ تمرکز بر انتشار متان از بخشهای غذا و کشاورزی باشد.
از دیدگاه ما، مسائل مربوط به انرژی با مسائل مربوط به آب نیز پیوند دارند. از این رو، ما همچنان از «گفتگوی آب و اقلیم باکو» که با همکاری برنامه محیط زیست سازمان ملل متحد (UNEP) و سازمان جهانی هواشناسی (WMO) در جریان کنفرانس COP29 راهاندازی شد، حمایت میکنیم. این گفتوگو همچنان بخش بسیار مهمی از میراث اقلیمی جمهوری آذربایجان خواهد بود.
در واقع، در حال حاضر در چارچوب هفته اقلیم باکو، رویدادی درباره «مرکز باکو برای آب و اقلیم» برگزار میکنیم و معتقدیم این ابتکار میتواند به بخشی از معماری جهانی برای مدیریت مسائل آب در چارچوب دستورکار اقلیمی تبدیل شود.
ما را در تلگرام دنبال کنید
t.me/APA_GA
ما را در اینستاگرام دنبال کنید
ما را در تیک تاک دنبال کنید
ما را در فیسبوک دنبال کنید
ما را در ایکس دنبال کنید
